Een steunder (in de Zaanstreek en elders vaak burgemeester genoemd, en soms ook aangeduid als tempelbalk of stormbalk) is een zware, dragende constructiebalk in de kap van een bovenkruier.
Deze balk ligt in de lengterichting van de kap, midden onder de windpeluw, en loopt naar achteren toe naar de steunderbalk (of naar de lange spruit wanneer die voor het bovenwiel ligt).
De belangrijkste functies en kenmerken van de steunder zijn:
Ondersteuning van de windpeluw: De windpeluw draagt via het halslager het leeuwendeel (zo'n 70 tot 80%) van het gewicht van de bovenas en het wiekenkruis. De steunder ondersteunt het midden van deze zware balk om doorbuiging onder die enorme last te voorkomen.
Voorkomen van vooroverkantelen: Omdat de voeghouten ter hoogte van het bovenwiel vaak wat naar buiten wijken en de kap een grote voorwaartse en neerwaartse druk te verduren krijgt, zorgt de verbinding van de steunder ervoor dat de kapconstructie vormvast blijft en niet voorover dompt.
"Wethouders": Bij zeer grote en zware molenkappen volstaat één centrale balk soms niet; daar liggen aan weerszijden van de burgemeester/steunder nog twee kleinere hulpbalken, die in het molenaarsjargon treffend wethouders worden genoemd.
« Terug naar de vorige pagina