KONINGSLAAGTE
1878
POLDERMOLEN
De poldermolen De Koningslaagte staat in het gelijknamige gebied ten westen van Zuidwolde, ten zuidoosten van Adorp en ten noorden van Groningen, op het grondgebied van de gemeente Het Hogeland. De molen werd gebouwd in 1878 ter vervanging van een eerdere spinnenkopmolen die tot die tijd een deel van de polder bemaalde. Voor de bouw werden het achtkant en verschillende constructiedelen gebruikt van twee gesloopte molens uit Vredewold, uit de omgeving van Leek. De bestemming was het bemalen van de polder en het waterschap Koningslaagte, een gebied met een omvang van 392 hectare.
Tot november 1969 fungeerde de molen op windkracht als hoofdgemaal van de polder. Sindsdien dient het bouwwerk als reservegemaal. Het molenaarsechtpaar woont naast de molen in de molenaarswoning en laat de molen op vrijwillige basis zeer regelmatig draaien. Langs de spoorlijnen van Groningen naar Roodeschool en Delfzijl vormt de poldermolen daardoor een vast herkenningspunt.
In 1983 volgde een algehele restauratie, waarbij het wiekenkruis werd uitgerust met zelfzwichting in combinatie met het Systeem van Bussel. Na zware stormschade in 2002 werd de molen opnieuw hersteld. Eind 2020 startte een nieuwe, ingrijpende herstelbeurt aan het onder- en vijzelwiel, de vijzel, het boventafelement en het wiekenkruis. Hiervoor werden de kleppen van de zelfzwichting gedemonteerd. In april 2021 werd de vijzel uitgenomen voor revisie en kwamen er nieuwe lange schoren. De herziene kleppen werden in juni teruggeplaatst, waarna de molen in augustus weer draaivaardig was. Op 5 september 2021 werden de molen en de vijzel herenigd. Na afronding van de werkzaamheden was de molen op 15 januari 2023 weer volledig maalvaardig.
Eigenaar: Stichting De Groninger Poldermolens
