Niezijl, ZWAKKENBURGERMOLEN

NIEZIJL
1865
POLDERMOLEN

De Zwakkenburgermolen, meestal kortweg Zwakkenburger genoemd, is een poldermolen ten zuiden van Niezijl, ten oosten van Grijpskerk en direct aan de noordzijde van het Van Starkenborghkanaal. De molen werd gebouwd in 1865 en bemaalde negentig jaar lang de Zwakkenburger- en Ellersvelderpolder. In 1955 nam een dieselmotor de aandrijving van de vijzel over. Daarmee verdween de windkracht: de roeden werden verwijderd, het binnenwerk werd gedemonteerd en enkele wielen belandden buiten op het erf.

In de decennia die volgden trad ernstig verval op. Rond 1980 voerden Groninger molenvrienden conserverende werkzaamheden uit om verder verval tegen te gaan. Waterschap Westerkwartier droeg het restant later over aan Molenstichting Westerkwartier. Pas in het najaar van 2002 volgde het besluit tot herstel. De demontage op 27 september 2002 liep echter anders dan gepland; bij het optakelen om de romp op een dieplader te zetten, begaf het verzwakte achtkant het en zakte het geheel in elkaar. De onderdelen zijn per schip naar de werkplaats van de firma Molema in Heiligerlee vervoerd, waar het herstel neerkwam op nagenoeg complete herbouw.

In de zomer van 2003, op 2 juli, werden de nieuwe romp en kap geplaatst en stak men de roeden. De standplaats schoof hierbij op naar een plek direct aan het kanaal, ruim honderd tot tweehonderd meter zuidelijker dan de locatie uit 1865. Op 10 oktober 2003 werd de molen officieel weer in bedrijf genomen.

Het gevlucht heeft een vlucht van 16,8 meter en is uitgevoerd met traditioneel Oudhollands hekwerk met zeilen. De bovenas is niet doorboord, aangezien de molen nooit zelfzwichting heeft gekend. Vandaag de dag maalt de molen op vrijwillige basis in een gesloten circuit rond de molen, bediend door de zoon van de laatste beroepsmolenaar.

Eigenaar: Stichting De Groninger Poldermolens