waaierpomp

Een waaierpomp (ook wel centrifugaalpomp of roerom genoemd in de bemaling) is een type pomp waarbij het water in beweging wordt gebracht door een snel ronddraaiend schoepenwiel, de waaier.

In de polderbemaling en waterbeheersing werkt de pomp volgens het centrifugaalprincipe:

Het water stroomt axiaal (in het verlengde van de as) centraal de pompkamer of het pomphuis binnen. Door de hoge rotatiesnelheid van de schoepen wordt het water radiaal (naar buiten toe) weggeslingerd. De centrifugale kracht bouwt druk op in het slakkenhuis of de uitstroombuis, waardoor het water naar een hoger polder- of boezempeil wordt gestuwd.

In traditionele Nederlandse poldermolens en vroege stoomgemalen kwam men de waaierpomp minder tegen dan het klassieke houten of ijzeren scheprad en de vijzel (archimedes-schroef), omdat een scheprad en vijzel beter overweg konden met de wisselende toerentallen en lage opvoerhoogtes van een windmolen. Vanaf het einde van de negentiende en begin van de twintigste eeuw deden waaierpompen en schroefpompen echter massaal hun intrede bij gemalen en aangepaste poldermolens. Ze zijn veel compacter dan een omvangrijk scheprad of een lange vijzelgang en kunnen bij een hoog toerental een zeer groot debiet verplaatsen.

« Terug naar de vorige pagina