Een waaierij (ook wel waaierkast of mechanische wanmolen genoemd) is een installatie in een molen die dient om granen of pelproducten te reinigen en op gewicht te scheiden met behulp van een krachtige luchtstroom.
Vooral in pelmolens speelt de waaierij een centrale rol in het productieproces. Wanneer gerst tussen de pelstenen is ontdaan van de harde vliezen, ontstaat een mengsel van korrels (gort), losse doppen en fijn stof (dust). Dit mengsel loopt via kokers naar de waaierij, die meestal op de verdieping onder de stenen staat opgesteld.
De installatie bestaat uit een houten omkasting waarin een schoepenrad (de waaier of ventilator) met hoge snelheid ronddraait, aangedreven door een riem of touwsnaar vanaf het gaandewerk van de molen. Terwijl het maalgoed of pelproduct in een dunne stroom door de kast naar beneden valt, blaast de waaier er dwars doorheen:
Lichte delen: De lichte doppen, vliesjes en het fijne stof worden door de luchtstroom meegevoerd en afgeblazen naar een afgesloten ruimte (het doppenhok of dusthok), zodat de molen niet onder het stof raakt.
Zware delen: De zwaardere korrels vallen door hun eigen gewicht vrijwel recht naar beneden.
Omdat zwaardere en lichtere korrels door de windkracht over verschillende afstanden worden weggeblazen, sorteert de waaierij het product vaak meteen op kwaliteit. Onder in de kast zitten verdeelschotten en uitlopen waar de volgroeide gortkorrels, de gebroken korreltjes en het resterende afval apart van elkaar worden opgevangen en afgetapt.